In de Perzische bazaar

De Iraanse hoofdonderhandelaar Saeed Jalili (l.) begroet de Hoge Vertegenwoordiger van de Europese Un(r.) in Teheran op 9 maart 2014. Foto: Behrouz Mehri, European External Action Service - EEAS
De Iraanse hoofdonderhandelaar Saeed Jalili (l.) begroet de Hoge Vertegenwoordiger van de Europese Unie, Catherine Ashton (r.), in Teheran op 9 maart 2014. Foto: Behrouz Mehri, European External Action Service – EEAS

De Israëlische minister van Defensie, Moshe Ya’alon, zei tijdens een toespraak op de universiteit van Tel Aviv, medio maart, dat de Iraniërs beter zijn dan de Amerikanen „als het gaat om onderhandelingen in de Perzische bazaar.” Zijn conclusie: Israël staat er alleen voor.

Hij leverde daarmee kritiek op de Verenigde Staten. Dat hij in het openbaar kritiek leverde op de beste bondgenoot was onverstandig, maar daar gaat het nu niet om.

Van grote betekenis 

Waar het wel om gaat is dat zijn conclusie van grote betekenis is. In het vorige kabinet was hij als minister van Strategische Zaken en lid van het veiligheidskabinet fel tegenstander van een offensief tegen Iran. Nu lijkt hij het met premier Benjamin Netanyahu eens te zijn: Israël moet eventueel zelfstandig een aanval op Iran uitvoeren. Het Israëlische dagblad Ha’aretz meldde eerder deze maand dat Netanyahu en Ya’alon het leger opdracht hebben gegeven om zich voor te bereiden op een mogelijke aanval op Iran.

Israël zou het liefste zien dat Iran zijn nucleaire programma helemaal staakt. Dat is echter onrealistisch. De onderhandelingen die de P5+1 (de vijf permanente leden van de Veiligheidsraad: China, Rusland, Frankrijk, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, aangevuld met Duitsland) met Iran voeren moeten ertoe leiden dat Iran in de toekomst de nucleaire capaciteit alleen maar voor vreedzame doeleinden kan gebruiken. In november sloot de P5+1 al een interim-akkoord met Iran. Dat ging in januari in en is een halfjaar van kracht. Het beoogt de Iraanse potentiële wapencapaciteit te beperken.

Maar waarom heeft Iran eigenlijk kernenergie nodig, als het over een van de grootste voorraden olie op de wereld beschikt? En waarom moeten de onderhandelingen met dat land momenteel zo moeizaam verlopen? Het heeft naar alle waarschijnlijkheid andere bedoelingen.

Nucleaire wapenwedloop 

Israël vreest dat het voor Iran mogelijk zal blijven om op elk gewenst moment in korte tijd uit te groeien tot een kernmacht. Israël, het Midden-Oosten, Europa en andere landen zullen straks onder de dreiging van een nucleaire aanval komen. De machtsbalans zal drastisch veranderen en er zal een nucleaire wapenwedloop in het toch al uiterst instabiele Midden-Oosten ontstaan.

Ik hoop echter dat het niet tot een Israëlisch offensief tegen Iran zal komen. Israëlische deskundigen zijn verdeeld over de mogelijkheid van een succesvolle aanval op Iran. Eerst moeten alle mogelijkheden die diplomatie en sancties bieden worden uitgeput. Een nieuwe oorlog in het MiddenOosten zal een ongewoon hoge prijs vergen.

Als er geen andere mogelijkheid meer is dan de militaire optie, mogen de Israëliërs intussen hopen dat de Verenigde Staten het voortouw nemen. De kans dat dat gebeurt blijft aanwezig. Ook voor de Amerikaanse regering is het van groot belang dat Iran geen kernwapens krijgt. De veiligheid en de welvaart van de VS en andere landen zijn er immers mee gemoeid.

(Elke zaterdag in het Reformatorisch Dagblad: Israël ingezoomd, commentaar over Israël vanuit Israël zelf. )

%d bloggers liken dit: