Joodse Israëliërs gefascineerd door esthetiek kerken

Vorige week bracht ik samen met een paar vrienden een bezoek aan Noord-Israël. We bezochten onder andere een paar katholieke centra die goede relaties met het Jodendom hoog op de agenda hebben staan.

Onze gastheren vertelden dat ze niet alleen bezoek krijgen van allerlei pelgrims van uiteenlopende christelijke denominaties, maar ook van Joodse belangstellenden.

Lang niet alle Joden zullen een centrum willen bezoeken waar iconen en fresco’s van nieuwtestamentische gebeurtenissen te zien zijn. Maar anderen komen wel. Dat is niet omdat ze van geloof willen veranderen, maar omdat ze meer willen weten.

Eenzijdig

De aandacht die het onderwijs heeft gegeven aan het christendom is doorgaans eenzijdig en ontoereikend. Het kan zijn dat Joodse Israëliërs veel christenen in de buurt hebben wonen die ze beter willen leren kennen. Anderen ambiëren een carrière waarin ze in aanraking komen met christenen. Ze willen bijvoorbeeld gids worden, diplomaat of zakenman die zaken doet met christenen.

Yisca Harani –een Joodse Israëlische die haar landgenoten cursussen geeft over het christendom– ziet dat orthodoxe Joden soms heel erg nieuwsgierig zijn, maar ook soms heel erg vijandig. Die vijandigheid is goed te begrijpen vanwege de zware Jodenvervolgingen die plaatsvonden in de christelijke wereld.

Onder seculiere Joden signaleert Harani soms een totale fascinatie. Waar komt die vandaan? Zionisten die het land opbouwden gaven weinig aandacht aan esthetiek. Als ze vandaag een kerk bezoeken raken ze onder de indruk van wat ze daar kunnen zien en van het zingen van de koren. Ze raken ook geboeid door het feit dat sommige christenen een toegewijd leven leiden.

Joodse Jezus

Harani zegt ook dat honderd jaar geleden onder Joodse schrijvers, dichters en filosofen de zoektocht begon naar ”de Joodse Jezus”. De Joodse schilder Chagall maakte afbeeldingen van Jezus. Ze zagen Hem als een broeder die ze waren verloren. Westerse Joden wensten deel uit te maken van de westerse beschaving. Door te wijzen op de Joodse Jezus accepteerden ze iets van het Westen, zonder christen te worden.

Terug in het land Israël, ontdekten ze in Jezus zowel een broeder als een oriëntaal. Ze zagen een Jezus Die in hetzelfde land was, Die Hebreeuws en Aramees sprak, en dezelfde bomen en bloemen aanraakte. Hij ging als het ware in ballingschap naar de christelijke westerse wereld, maar Hij keerde terug naar hetzelfde land.

In de afgelopen jaren heb ik bij de paasceremonies weinig Joden gezien. Ik vermoed dat dat te maken heeft met de zeer grote drukte en met het feit dat Goede Vrijdag een moment was dat de anti-Joodse pogroms uitbraken.

Met Kerst is dat anders. Dan maken Israëliërs met gidsen uitstapjes naar de kerken omdat ze, zoals Harani zegt, „zowel schoonheid als toewijding aan willen raken.” Dat wil niet zeggen dat ze overwegen christen te worden. Maar de bezoeken dragen wel bij aan een grotere waardering voor andere culturen en religies.

Op zoek naar commentaar op gebeurtenissen in Israël vanuit Israël zelf? Op twitter de hashtag #IsraelIngezoomd. In het RD elke zaterdag.

%d bloggers liken dit: