Robi Damelin ‘Wie niet wil helpen met de oplossing, moet ons alleen laten’

TEL AVIV – De zoon van Robi Damelin, de 27-jarige David, stond in 2002 voor een moeilijke keus. Hij had als reservist een oproep gekregen van het leger. De intifada (Palestijnse opstand) woedde en wekelijks vielen er doden. Gaan of niet gaan?

Hij deed een masters studie in onderwijsfilosofie aan de Tel Aviv universiteit en was actief in de vredesbeweging. “Hij kwam naar mij toe om te praten”, vertelt Damelin op een terrasje van een café in Tel Aviv. ‘Wat moest hij doen?  Hij was officier. Als hij niet ging, wat zou er dan met zijn soldaten gebeuren? En wat zouden de studenten denken die hij les gaf? Hij besloot te gaan. Hij zou de Palestijnen met respect behandelen.”

In de vroege ochtend van 3 maart 2002 vond David de dood. Samen met negen anderen. Dat gebeurde toen een sluipschutter het vuur opende op de militaire wegversperring in Wadi Haramiya (de Vallei van de Dieven) op de Westelijke Jordaanoever.

Sindsdien is het leven van Robi Damelin totaal veranderd.

Ze was in de Zesdaagse Oorlog van 1967 naar Israël gegaan. Ze had zich ingespannen voor de vrede – maar alleen binnen de grens van Israël voor juni 1967. “Ik kende geen Palestijnen. Dat is wat vandaag zo vaak gebeurt. Israëliërs en Palestijnen  kennen elkaar niet. Dat is een van de grootste oorzaken van haat. Mensen zijn altijd bang voor wat ze niet kennen.”


Israëliërs en Palestijnen  kennen elkaar niet. Dat is een van de grootste oorzaken van haat


Ze kreeg contact met Yitzhak Frankental, de oprichter van de “Parents Circle – Families Forum” (Kring van  Ouders – Forum van Families of PCFF). “Ze hadden over mij gelezen in de kranten. Ze hadden mij ook gehoord op een grote demonstratie tegen de bezetting. Ze nodigden me uit in Oost-Jeruzalem andere rouwende ouders te ontmoeten. Ik zei: geen sprake van, ik heb genoeg aan mijn eigen ellende. Maar ik ging toch. Ik realiseerde me dat als we met één stem zouden spreken, er kracht van zou uitgaan. Ik had een public relations kantoor, maar nu kreeg ik andere prioriteiten. Ik begon over de hele wereld te reizen voor PCFF, want ik sprak goed Engels. Ik spreek bijvoorbeeld op universiteiten, inclusief voor studenten uit de Arabische wereld.”

Een van de eerste projecten was de poging elkaars verhaal te leren kennen. „We gingen eerst naar het Holocaust museum. Dat is niet omdat we lijden willen vergelijken. Maar als je deze kant van het Joodse verhaal niet begrijpt, begrijp je ook de angst aan die kant niet. Die angst is vaak de ergste vijand van de Palestijnen. Daarna gingen we naar Al-Qubeiba, een Arabisch dorp dat voor 1948 bestond. Een van de vrouwen uit dat dorp vond de bron terug waaruit zij als kind water putte. Ze begon te huilen. Door het verhaal van de ander te horen krijgen we empathie. Als je begrijpt dat een vrouw met een sleutel rondloopt van een deur die niet bestaat, dan zie je hoe krachtig dat verhaal is. Het is een lang proces. Maar het was een buitengewone ervaring voor ons als groep, want het creëerde vertrouwen.”


Door het verhaal van de ander te horen krijgen we empathie


Haar geloof in de vrede is op de proef gesteld. Op een dag klopte het leger opnieuw aan haar deur. Deze keer was het om te zeggen dat de sluipschutter van haar zoon was gearresteerd. Ze schreef een brief aan zijn familie, die door twee leden van de PCFF werd overgebracht. Ze wachtte en wachtte op antwoord. Na twee en half jaar hoorde ze eindelijk iets. Het was niet echt een brief van Martin Luther King, zei ze. Maar ze wilde haar leven niet afhankelijk laten zijn van de dader. “Als je een slachtoffer blijft van de persoon die je kind gedood heeft, kun je nooit meer goed functioneren. Dat betekent niet dat je goedkeurt wat die persoon deed. Maar als je ophoudt slachtoffer te zijn, word je vrij.”

Buitenlanders denken vaak nogal zwart wit over het conflict. 

Mensen die of pro-Israël of pro -Palestijns zijn, helpen ons niet. Zij importeren ons probleem in hun eigen land. Op die manier creëren ze haat tussen moslims en Joden en christenen. Als je niet wilt helpen met de oplossing, moet je ons  alleen laten. Als je wilt helpen, moet je de verzoening bevorderen. Je moet Israël ook aanmoedigen de bezette gebieden te verlaten. Denk je een jonge soldaat in, die bij een militaire wegversperring staat en een zwangere vrouw tegen houdt. Hij denkt dat zij iets onder haar rok verborgen houdt. Vervolgens krijgt zij de baby op die plek. Als hij verlof heeft, vertelt hij zijn familieleden niets. Hij schaamt zich. Soms komen ze naar ons toe omdat ze behoefte hebben te vertellen wat ze hebben meegemaakt. Maar normaal gaat dat niet zo.

Ze nemen de auto van hun vader, gaan rijden, worden dronken. Er komen in Israël meer mensen om in het verkeer dan in het conflict. Ook het geweld in de huizen en scholen neemt toe. Waarom? Je kunt niet een land bijna 50 jaar lang bezetten zonder dat dat invloed heeft op je waarden.


Je kunt niet een ander land bijna 50 jaar lang bezetten zonder dat dat invloed heeft op je waarden


Een natie kan geen kinderen het leger inzenden – want dat zijn ze voor mij nog – en hen toestemming geven gewelddadig te zijn en dan verwachten dat ze dat niet meebrengen. Ik zeg dit omdat ik veel van Israël hou. Het is mijn land, ik kwam hier en ik bleef hier omdat ik erom geef. Maar ik geef ook om de Palestijnen. Al zou iemand alleen maar van Israël houden, dan moet deze persoon zich realiseren dat de toekomst van dat land in gevaar is als het in de  bezette gebieden blijft.”

Een van de nieuwe projecten is Steps4peace. Daarbij borduren vrouwen vredesduiven. Ze noemt de reacties op het televisieprogramma „waarin het project werd aangekondigd „hatelijk en gewelddadig”. „Ze zien in de moeder geen van kinderen beroofde moeder, omdat ze Palestijnse is. Zij is in hun ogen de moeder van een moordende terrorist. De haat wordt steeds verder opgestookt.”

Ontmoeting sraeliers en Palestijnen, Foto Parents Circle 13528595_1304463246248285_2775972943934592615_o.jpg
Foto: The Parents Circle – Family Forum

Familieleden zoeken elkaar op

Bij de Parents Circle – Families Forum (Kring van  Ouders – Forum van Families of PCFF)  zijn ruim 600 Israëlische en Palestijnse gezinnen aangesloten. De deelnemers hebben een naaste familielid verloren in het conflict.

De PCFF werd in 1995 opgericht door Yitzhak Frankental en enkele van familieleden beroofde Israëlische gezinnen. In 1998 werden de eerste ontmoetingen gehouden met een groep Palestijnse families uit Gaza. In 2000 breidde de PCFF zich uit met Palestijnse families op de Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem.

De PCFF heeft verschillende programma’s opgezet om familieleden van slachtoffers aan beide kanten met elkaar in contact te brengen en de vrede te promoten. Bij het programma „geschiedenis door de ogen van de mensen” bijvoorbeeld kwamen Israëliërs en Palestijnen bij elkaar. om te horen hoe de andere kant de geschiedenis ziet. Onlangs is ook een groep vrouwen met het project Steps4peace begonnen on het inkomen van vrouwen te vergroten. Om de ideeën te verspreiden, bezoeken ze scholen, spreken ze op openbare bijeenkomsten en onderhouden ze contacten met de media.

De leden vertellen hun landgenoten dat verzoening tussen individuen en naties mogelijk is. Ze geloven ook dat na een vredesakkoord een verzoeningsproces nodig is om blijvende vrede te bereiken.

De PCFF heeft twee kantoren, een in Ramat Efal bij Tel Aviv en een bij Beit Jala. De laatste ligt in een deel op de Westoever waar zowel Israëliërs als Palestijnen mogen komen. Ook zijn er twee directeuren, die het in alles eens moeten worden.

Dit is deel 4 in de zomerserie 2016.
Deel 1: Professor Menachem Klein: ‘Israël is conservatiever geworden’
Deel 2: Danny Kopp: ‘Ik moest wel snel Arabisch leren’
Deel 3: Bishara Awad: ‘We hebben vader in de tuin begraven’

Links:

steps4peace.org

http://www.theparentscircle.com

%d bloggers liken dit: