De Westelijke Muur

De meeste toeristen die de Westelijke Muur bezoeken houden het bij een kijkje bij het gebedsgedeelte. Dit gedeelte is inderdaad zeer de moeite waard. Hier proeft de bezoeker iets van de spiritualiteit van het Jodendom. Maar wie zich voor historie en archeologie interesseert, moet de muur ook elders bezichtigen.

Gebedsgedeelte, met gedeelten voor vrouwen en mannen.

“Dit is de Westelijke Muur van de tempel, die nooit is verwoest omdat de shekinah (de goddelijke aanwezigheid) in het westen is.” Met deze woorden geeft de talmoed kort en krachtig het belang van de Westelijke Muur weer. De tempel mag dan verwoest zijn, de steunmuur is blijven staan. Camrecorders die staan dag en nacht op afgesteld op dit beroemde gebedsgedeelte. De muur trekt dagelijks duizenden bezoekers. Tijdens de grote Joodse pelgrimsfeesten – Pesach, Wekenfeest en Loofhuttenfeest – bereikt de drukte een toppunt.

Herodes de Grote (37 tot 4 v.Chr.) bouwde de Westelijke Muur om een platform te creëren rondom de bergtop. Op deze manier creëerde hij een groot plein rondom de Tweede Tempel. Dit gebied bestaat nog steeds en staat bekend als Tempelberg, Tempelplein, Berg Moria, Har ha-Bayit (Berg van het Huis) in het Hebreeuws of Haram al-Sharif (‘de Edele Omheining’) in het Arabisch.

Steenlagen

Het gebedsgedeelte (ten onrechte ook wel “de Klaagmuur” genoemd) is maar zo’n 50 meter muur van een muur die 487 meter lang is. Wie voor het gebedsgedeelte staat, ziet slechts een beperkt gedeelte van de lengte en de hoogte. Er zijn nog 26 steenlagen van Herodes tempelmuur over. Daarvan zijn er 7 zichtbaar, en 19 bevinden zich onder de grond. Boven de steenblokken van Herodes bevinden zich nog vier stenenrijen van de Omajjaden en daarboven vijftien rijen van de Ottomanen. In de toekomst zal mogelijk meer van de 2000 jaar oude muur te zien zijn, want er zijn plannen nog een gedeelte op te graven.

Langs de muur liep een Herodiaanse straat. Het duidelijkste is dat te zien aan de zuidzijde van de Westelijke Muur, waar een archeologisch park is aangelegd. Op de straat liggen grote stenen. De Romeinen hebben deze tijdens de verwoesting van de Tempel in het jaar 70 n.Chr. naar beneden geworpen.

De Westelijke muur. In het archeologisch park ten zuidwesten van de Tempelberg. Foto’s: Alfred Muller.

Tussen 1968 en 1985 werd een tunnel blootgelegd die ten noorden van het gebedsgedeelte langs de Westelijke Muur loopt. De toenmalige burgemeester van Jeruzalem, Ehud Olmert, liet in 1996 een doorgang aan de zijde van de Via Dolorosa openen.

Tunnel

Wie de tunnel wil betreden, dient een afspraak te maken. De corridor en onderaardse hallen zijn te smal om veel bezoekers tegelijkertijd te hebben. In het onderaardse complex is heel veel te zien en er komen steeds nieuwe ontdekkingen bij, want het onderzoek gaat voort.

We zijn hier opnieuw getuige van Herodes bouwkunst. De grootste steen die we hier tegenkomen is 12.5 meter lang, circa 4 meter breed en 3,5 meter hoog. Het gewicht van de kolos is meer dan 500 ton. Archeologe Eilat Mazar schrijft in haar boek over de opgravingen bij de muur dat in de tijd van koning Herodes hijskranen werden gebruikt. De hefwerking ontstond met behulp van katrollen, die met het gewicht van mensen in beweging werden gezet.

Het zijn niet alleen toeristen en Israëlische tourgroepen die zich in de tunnel bevinden. Vlak bij de Warren boog is een gebedsplek. Deze plek is namelijk het dichtste bij waar het Heilige der Heilige vermoedelijk geweest is. Hier vinden we vrouwen in diep gebed.

In de tunnel die langs de Westelijke Muur loopt.

Beeld: Alfred Muller

search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close