Bezoek uit Syrië: ‘Ze zongen liederen over Palestina’

MAJDAL SHAMS – Grote consternatie ontstond afgelopen zondag in het doorgaans rustige dorpje Majdal Shams in het Hermongebergte. Een groep van meer dan honderd Palestijnen uit Syrië was de grens overgestoken. Volgens ooggetuigen renden ze eerst door de straten. Daarna verzamelden ze zich op een plein met een standbeeld van een druzenheld.

Shefaa Abu Jabal sprak uitgebreid met hen. “Ze vroegen ons naar de steden in Palestina waar ze vandaan kwamen”, vertelt ze in Café Beethoven, terwijl er popmuziek op de achtergrond klinkt. “Ze vroegen ons te laten zien hoe ze daar heen konden gaan. Het kostte enige tijd om hen aan het verstand te brengen dat Nazareth anderhalf uur met de auto is en dat je daar dus niet zomaar even heen loopt.”

De 25-jarige Abu Jabal studeerde af in rechten en communicatiewetenschappen. Ze werkt nu bij een financieel bedrijf in Herzliya. Aangezien haar werk online is, werkt ze thuis in Majdal Shams.

Ze was dan ook snel ter plaatse. In totaal bleken zich 3000 tot 4000 Palestijnen te hebben verzameld aan de Syrische kant van de Schreeuwheuvel. Het Syrische regime had gratis vervoer voor hen geregeld. De Syrische soldaten lieten hen de grens zo dicht mogelijk naderen. Om half twee was het zover. “Opeens begonnen ze in onze richting te lopen. We riepen dat er landmijnen waren. Ze waren bang en er ontstond chaos.”

Ze gelooft de stelling dat het Syrische regime de aandacht af wilde leiden van wat er in Syrië gebeurt. De media begon op namelijk dezelfde dag nog de Palestijnen te verheerlijken die de grens overstaken.

Er verschenen tientallen jonge Israëlische soldaten. Deze riepen de Palestijnen toe dat ze weg moesten blijven. Ze begonnen te schieten. “De soldaten schoten niet op het hoofd, maar op de benen. Ze hadden niet de bedoeling iemand dood te schieten. Vele mensen raakten gewond. Een van de mannen probeerde blijkbaar wat op te rapen en bukte zich. De kogel ging er hier in en kwam er daar weer uit”, zegt ze, terwijl ze met haar vinger een beweging van de ene kant van haar hoofd naar de andere maakt. “We hebben er een foto van.”

Geschokt

“Iedereen was geschokt. Ook de mensen in het dorp. Zoiets was nog nooit eerder gebeurd in de afgelopen 43 jaar van de bezetting. Toen ze van de grens naar het plein liepen, zongen ze over Palestina. Ze hadden Palestijnse vlaggen bij zich. Het waren jonge mannen, maar er waren ook een paar dames bij. Ze liepen door de straten en vroegen om water. De mensen gaven hen voedsel en drinken op het plein, waar zich ongeveer 200 hadden verzameld en ze begonnen met hen te praten.”

Ze sprak ook met een van hen in de kliniek, waar de gewonden werden heengebracht. “Hij zag dat zijn broer was geraakt en hij zocht hem. Hij vond hem niet bij de grens en kwam maar naar de kliniek. Ik vroeg hem waarom ze dit deden. Hij zei: ‘dit was de bedoeling niet. We kwamen hier alleen maar voor de Nakba herdenking.’ Dat plan was op Facebook aangekondigd. Toen ze aankwamen gingen ze de grens met Israël over.”

Maar anderen hielden er blijkbaar rekening mee dat ze niet terug zouden keren.  Ze vertelden haar dat ze afscheid genomen hadden van hun vrouwen en moeders. Een man vertelde dat hij de avond tevoren was getrouwd en de bruid vertelde: ‘Ik kom niet terug.’ Ze waren bereid shaheed (martelaar) te worden. Ze wisten dat er landmijnen lagen.”

“Ze zeiden allemaal: ‘Wij willen terug naar Palestina.’ “Sommigen hadden de oude sleutels van hun huizen bij zich. Die uit Tiberias zeiden: ‘Waar ligt Tiberias?’ Toen we ze de richting wezen begonnen ze te rennen. Wij riepen: ‘Kom terug.’ Ze hadden het gevoel van dat als ze de grens konden oversteken, ze ook Palestina konden bereiken. Ze hadden geen gevoel voor realiteit. Ze hadden geen wapens bij zich, maar ze hadden wel stenen naar de soldaten gegooid. Dat zijn taferelen die bij de herdenking van de Nakba thuishoren.

Yarmuk

Ze kwamen uit het vluchtelingenkamp Yarmuk. Politieke vrijheid of vrijheid van meningsuiting bestaat daar niet. Ze spraken over armoede. Ze waren verbaasd over de rijkdom die we hier hebben. Dat zagen ze aan de manier waarop we ons kleden, onze huizen en auto’s, en het eten dat we hen aanboden. Ze hadden geen connectie met het regime en ze leken daar ook niet echt fan van. Ze zeiden dat al het nieuws over Syrië waar is en dat de situatie daar zeer slecht is.

De affaire eindigde nadat de religieuze leiders van de druzen op het toneel verschenen. Ze spraken met het leger. Dat ging ermee akkoord dat zij de Palestijnse vluchtelingen terug zouden leiden. Als religieuze leiders genieten ze respect, zelfs van het leger. Ze riepen hen bij elkaar en zeiden: ‘Wij willen dat jullie terug gaan. Als je blijft stoppen ze je in de gevangenis.’ Een van de Palestijnen klom in het standbeeld. De mensen moesten hem ervan aftrekken. Ze wilden niet weg. Het was allemaal zeer emotioneel voor hen.”

Abu Jabal weet niet of de religieuze leiders door wijsheid werden gedreven. “Ik zie het meer als angst. De druzen wilden dat ze terug gingen omdat ze bang waren. Als druus moet je om religieuze redenen gastvrij zijn, maar als je hen beschermt en in huis neemt, breng je jezelf in gevaar vanwege de Israëlische autoriteiten.”

Ze voelt zich Syrische. En als Syrische volgt ze nauwgezet de gebeurtenissen in haar vaderland. Zij en een aantal andere activisten stelden een manifest op, dat protesteert tegen het doden van burgers in Syrië. Ze schat dat er minstens 800 mensen zijn gedood en dat 1200 zijn verdwenen. Ze vertelt dat honderd Palestijnen het manifest ondertekenden.

Ten slotte vertrokken de Palestijnen weer. Om half zeven trokken de laatsten de grens weer over. “Iedereen nam wat mee. Aarde van de grond, of planten zoals rozen. Ik geloof dat er nog een paar achterbleven. Ik weet niet of ze nog in het dorp zijn. Een van hen had Jaffa bereikt en verscheen op de Israëlische televisie.

Ik geloof dat hierdoor verandert. Het bleek dat de grens slechts een dom hekwerk was, terwijl wij dachten dat het iets serieus betrof. De druzen voelen zich ook trots. Hun Palestijnse broeders kwamen hier en brachten tijd bij ons door. Of ze zich in Syrië ook trots zullen voelen weet ik niet. De autoriteiten kunnen hen oppakken en martelen. Je weet het nooit.

Israël zal hier meer landmijnen plaatsen en politieagenten neerzetten. Tot nu toe zaten de soldaten alleen op hun basis. Er zullen nu meer soldaten komen en ze zullen meer vragen stellen. Ze hebben me nooit gevraagd naar mijn identiteitskaart. Maar in de afgelopen dagen vroegen ze iedereen dat te laten zien. De dingen gaan nu veranderen.”

Leger onvoorbereid op komst Palestijnse vluchtelingen

JERUZALEM – Palestijnen eisen dat ze het recht krijgen terug te keren naar de plaatsen waar hun families vandaan kwamen. In de oorlog die in mei 1948 begon, verloren honderdduizenden Arabische Palestijnen hun huizen en goederen omdat ze op de vlucht sloegen of omdat ze werden verdreven.

De UNRWA, het VN agentschap dat zich bezighoudt met de Palestijnse vluchtelingen, telde in 1950 914.000 vluchtelingen. Dit aantal is door bevolkingsaanwas inmiddels gestegen tot meer dan zes miljoen.

Jaarlijks herdenken Palestijnen “de catastrofe’, die hen overkwam in 1948. Politie en leger verwachtten dat de demonstraties moeilijker te beteugelen zouden zijn dan vorig jaar. Internetactivisten hadden namelijk opgeroepen tot de start van de Derde Intifada en de Mars naar Palestina.

De politie verwachtte met name in Jeruzalem en ten noorden van Jeruzalem problemen. In de Arabische wijken in Noord-Jeruzalem stegen hier en daar rookwolken vanwege de brandjes. Bij het Kalandia vluchtelingenkamp in Noord-Jeruzalem voerden Palestijnen en Israëlische veiligheidstroepen straatgevechten. Volgens de Palestijnse Maan nieuwsbureau raakten daarbij 55 demonstranten gewond. Ook elders in Jeruzalem deden zich incidenten voor, maar de onlusten waren minder erg dan gevreesd.

Ook van de mars naar Palestina kwam weinig terecht. Jordanië en Egypte hielden de demonstranten weg van de grens. Aan de grens met Libanon werden ze tegenhouden door het Libanese en Israëlische soldaten. Het aantal doden liep op tot zeker tien.

Bij het druzendorp Majdal Shams op de Golan Hoogte kwamen Palestijnse vluchtelingen – dat wil zeggen: kinderen en kleinkinderen van vluchtelingen – de grens over. Ze waren er overigens niet in geslaagd Palestina te bereiken. Ze waren terechtgekomen in een gebied dat Israël in de oorlog van 1967 op Syrië veroverde. Vier Palestijnen verloren het leven. Het leger was niet voorbereid op hun komst.

Ofir Gendelman, een van de woordvoerders van premier Benjamin Netanyahu, vertelde de pers dat Palestijnen mogelijk vaker pogingen kunnen ondernemen om de grens over te steken. “Ze kunnen rustig demonstreren aan de andere kant van de grens, maar als ze de internationale grens oversteken verdedigen we onze soevereiniteit.”

Hoe? Israël geeft er volgens hem de voorkeur aan geen dodelijke wapen te gebruiken. Het zet liever rellenbestrijdingsmethoden in. Het probleem is echter dat Israël lange grenzen heeft en niet overal soldaten neer kan zetten.

Nieuw prikkeldraad op de Schreeuwheuvel  

MAJDAL SHAMS – De Golan werd in 1967 door het Israëlische leger bezet. Israëliërs richtten een aantal dorpen en de stad Katzrin op, maar het gebied blijft dunbevolkt. Het grotendeels verlaten landschap is rijkelijk voorzien van bomen en gele bordjes met zwarte letters met de woorden ‘gevaar: mijnen’. Hier en daar wappert een vlag bij een monument van omgekomen Israëlische soldaten.

De vier druzendorpen bevinden zich aan de noordzijde van de Golan Hoogte. Majdal Shamas aan de voet van de Hermongebergte is met zijn circa 9000 inwoners het grootste. Elektriciteitskabels hangen over de straten en op de daken bevinden zich schotels. De BMW is hier blijkbaar een populaire auto. De vrouwen gaan ongesluierd over straat. Schoolkinderen met rugzakken in moderne kledij lopen naar huis.

De meeste druzen voelen zich Syriër, ook al spreken naast het Arabisch vlot Hebreeuws. De dorpjes worden bezocht door Israëliërs en er deden zich de laatste jaren weinig problemen voor. Tot deze week.

We naderen de Schreeuwheuvel, genoemd naar de wijze waarop druzen aan de weerskanten van de Israëlisch-Syrische scheidslijn met elkaar communiceren.

In het dal liggen de soldaten op de grond. Ze hebben het geschut in de richting opgesteld waar de Palestijnen de grens overkwamen. Het prikkeldraad is splinternieuw. Aan de overkant op de heuvel kunnen we de Syrische soldaten zien. De Palestijnen liepen van deze heuvel naar beneden. Ze staken de grens in het dal over en ze liepen Majdal Shamas binnen.

Ten zuiden van Schreeuwheuvel zijn legerbulldozers aan het werk. De grens krijgt een opknapbeurt.

 

%d bloggers liken dit: