Het was een roerige tijd, de jaren 2000 in Israël. In 2000 bood de Israëlische premier Ehud Barak de Palestijnen een staat aan in Camp David, maar de Palestijnse leider Yasser Arafat verwierp de deal. De tweede Palestijnse opstand brak uit en in Israël waren bloedige bomaanslagen aan de orde van de dag. Kamikazeterroristen van Hamas en andere terreurgroepen bliezen zichzelf op in bussen, stations, winkelcentra en restaurants.
Ook in de Gazastrook en rond de Gazastrook liep de spanning op. Hamas schoot raketgranaten naar Israël en naar Israëlische nederzettingen in Gaza. Het leger had de handen vol aan het beschermen van de Joodse nederzettingen. Ook toen maakte Hamas slachtoffers onder burgers en soldaten, zowel in Gaza als daarbuiten.
Terugtrekken
Likoed-leider Ariel Sharon werd in 2001 premier. In de Grote Verzoendagoorlog van 1973 had hij een legendarische overwinning behaald op het Egyptische leger en zich de reputatie van een briljant strateeg verworven. Hij beschouwde de Joodse nederzettingen in de Gazastrook als eilanden. Ze waren dus relatief moeilijk te verdedigen. Daarom moest Israël zich terugtrekken, vond hij. Israël haalde in de zomer van 2005 alle burgers én alle soldaten terug binnen de grenzen van vóór de Zesdaagse Oorlog van 1967.
Gaza zou vrij zijn. De Palestijnen in de Gazastrook zouden de kans krijgen hun economie op te bouwen met toeristen die van de hotels, de zonovergoten stranden en de Arabische keuken zouden genieten. Palestijnse investeerders zouden voor fondsen zorgen. Maar Hamas had andere plannen met de dollarstroom.
Sjeik Ahmed Yassin richtte Hamas aan het eind van de jaren tachtig op. Het handvest is daar duidelijk over: er is geen plaats voor een Joodse staat in het land dat aan de islam toebehoort. Palestina moet vrij worden, van de rivier tot aan de zee. Israël nam deze dreiging onvoldoende serieus.
Staatsgreep
In 2006 won Hamas de Palestijnse verkiezingen, maar de Palestijnse Autoriteit bleef officieel de baas in Gaza. Hamas pleegde in 2007 een bloedige staatsgreep. Hamas-strijders wierpen leden van Fatah (de belangrijkste partij binnen de Palestijnse Autoriteit) van de daken of schoten hen door de knieën.
Yakov Katz en Amir Bohbot schreven in hun boek While Israel Slept dat de meesten toestemming kregen om vanuit Gaza naar de Westelijke Jordaanoever uit de wijken. Israël ging de grenzen zeer streng controleren om wapensmokkel te voorkomen en de invoer van producten om wapens van te maken. Maar dat lukte niet. Hamas liet tientallen tunnels naar Egypte aanleggen.
Perspectief
De rest van het verhaal is bekend. Het hoofdkwartier van het leger was ervan overtuigd dat Hamas de economie wilde opbouwen. Vanuit dit perspectief werden alle verschijnselen verklaard. Maar waarschuwingen waren er genoeg. Inlichtingeneenheid 8200 zond op 19 september 2023 een dossier naar legerleiders waarin het waarschuwde dat Hamas aan het trainen was voor een invasie.
The Times of Israel meldde dat een vrouwelijke officier, aangeduid met de letter „W”, een paar dagen voor de inval een e-mail naar topofficieren in het leger zond met de waarschuwing: „het zwaard komt”. De top van de Gaza Divisie wees haar alarmkreet af. Luitenant-generaal Eyal Zamir, chefstaf van het leger, gaf haar deze week een onderscheiding.
Maar de frustratie is er in Israël nog steeds. Veel vragen blijven bestaan. Tot nu toe heeft premier Benjamin Netanyahu een onafhankelijke staatscommissie van onderzoek afgewezen.
Op Kanaal 12 van de Israëlische TV stond afgelopen maandag de tekst: „Drie jaar na het bloedbad: nul antwoorden aan het publiek.”
Kanaal 12 TV op de ochtend van 7 oktober 2023. De programma’s worden na 25 minuten onderbroken voor een speciale nieuwsuitzending. Militair correspondent Nir Dvori vertelt om 6:45 dat Israël zich onder een zware aanval bevindt. Langzamerhand wordt duidelijker hoe ernstig de situatie is. Op het scherm staan in oranje de namen van de plaatsen waar het luchtalarm klinkt. Hamas begon de oorlog met een regen van raketgranaten en raketten op grote delen van het land.
Foto top pagina: Mishel Amzaleg/GPO. Beelden van de verwoesting in kibboets Nahal Oz na de inval van Hamas-terroristen op zaterdag 7 oktober 2023, de feestdag van Simchat Torah een brute slachting onder de kibboetsbewoners aanrichtten.
